Narwiański Park Narodowy

Narwiański Park Narodowy został‚ utworzony w lipcu 1996 roku. Powierzchnia parku wynosi 6 810 ha i obejmuje swoim zasięgiem Dolinę Górnej Narwi na odcinku Suraż - Rzędziany. Najważniejszym walorem przyrodniczym jest rzeka, która została zakwalifikowana do systemu rzek anastomozujących. Narew w granicach Parku płynie wieloma korytami, które rozdzielając się i łącząc tworzą nieregularną, skomplikowaną sieć. Potwierdzono występowanie w parku 203 gatunków ptaków, wśród nich 28 zagrożonych w skali światowej lub europejskiej.

Flora

Specyfika ekosystemu Narwiańskiego Parku Narodowego wynika z przenikaniu się ekosystemów lądowych z ekosystemami wodnymi, co jest efektem wyjątkowo bogatej sieci koryt rzecznych funkcjonujących w najlepiej rozwiniętym w skali kraju systemie rzeki anastomozującej. Cechą charakterystyczną Parku jest występowanie na wielkich obszarach zespołu szuwarów turzycy sztywnej, charakteryzującego się wysokim uwodnieniem w ciągu całego roku.

Dominującą powierzchnię Parku zajmują zbiorowiska roślinności bagiennej: zbiorowiska wielkoturzycowe, zbiorowiska szuwarowe, a na obrzeżach doliny występują: zbiorowiska łąk, zakrzaczenia wierzbowe i lasy olsowe. Na wyniesieniach w dolinie nazywanych "grądzikami" występują: traworośla i zbiorowiska łąkowe. Flora roślin naczyniowych NPN liczy około 500 gatunków. W obszarze Parku,rośnie ponad 20 gatunków chronionych, rzadkich i zagrożonych. Wśród gatunków objętych całkowitą ochroną zaliczyć należy: widłaki jałowcowaty i goździsty, rosiczkę okrągłolistną, czy kosaćca syberyjskiego. Swoje stanowiska mają również storczyki: stoplamek krwisty, plamisty i szerokolistny. Wśród gatunków objętych ochroną częściową wymienić należy: miodownik melisowaty, porzeczkę czarną, pierwiosnka lekarskiego i konwalię majową.

Fauna

Na terenie Parku występuje ok. 40 gatunków ssaków: ssaki kopytne, ssaki drobne, gryzonie i nietoperze. Mnogość gatunków występujących tutaj zwierząt wynika ze specyfiki terenu. Z jednej strony wąski i rozciągnięty wzdłuż koryta Narwi obszar stanowi niewielką przestrzeń i nie może być w całości terytorium dla dużych ssaków. Z drugiej względnie szeroka dolina rzeczna z układem charakterystycznych środowisk podmokłych jest ważnym szlakiem migracyjnych dla biebrzańskiej populacji łosia, populacji jelenia i wilka - odbywają tutaj sezonowe migrację z Puszczy Knyszyńskiej. Ssaki kopytne reprezentowane są przez: dziki, łosie, sarny. Łoś jest stałym choć nielicznym przedstawicielem tej grupy spotykanym na całym obszarze doliny. Mając trochę szczęścia łosie możemy spotkać w kompleksie leśnym w okolicach Suraża i Uhowa, lasach na północ od Kolonii Bokiny i Wólki Waniewskiej. Ssaki drobne to: kret, ryjówka aksamitna, ryjówka malutka, rzęsorek rzeczek, nornica ruda, karczownik, mysz polna i mysz zaroślowa. Również występuje na terenach zalesionych wiewiórka pospolita. Do grupy gryzoni dowodnych zaliczamy: bobra europejskiego (duża populacja) i piżmaka. Na tych podmokłych terenach można spotkać również ssaki drapieżne: lisa, jenota, borsuka, wydrę, tchórza zwyczajnego i gronostaja.

W NPN występują dwa gatunki nietoperzy gacka brunatnego i nocka rudego.

Dolina Narwi w granicach Narwiańskiego Parku Narodowego jest jedną z najlepiej zachowanych zalewowych dolin rzecznych w Europie oraz jednym z najcenniejszych obszarów, na których występują siedliska łęgów rozlewiskowych. Dogodne warunki znalazły tu ptaki mających unikatową rangę w skali europejskiej, a nawet światowej. Dolina Narwi jest jedną z ważniejszych ostoi ptaków lęgowych o randze europejskiej i jedną z najważniejszych ostoi ptaków wodno-błotnych w Polsce. Dlatego też obszar bagiennej doliny Narwi na odcinku Suraż-Żółtki w granicach Narwiańskiego Parku Narodowego włączono do europejskiego rejestru ostoi (E-IBAE Poland 098), oraz obszarów specjalnej ochrony ptaków Natura 2000. Badania przeprowadzone w latach 1979-2000 na terenie Parku pozwoliły na potwierdzenie występowania ponad 200 gatunków ptaków z czego 75 % to gatunki lęgowe i prawdopodobnie lęgowe, pozostałe gatunki spotykane są na przelotach w trakcie wędrówek. Awifauna Narwiańskiego Parku Narodowego to również gatunki zagrożone w skali światowej lub europejskiej, znajdujące się w wykazie Polskiej Czerwonej Księgi Zwierząt. Dolina Narwii odgrywa duże znaczenie w czasie przelotów ptaków, stanowiąc ważne miejsce odpoczynku i żerowania migrujących ptaków.